Cupra to hiszpański producent samochodów sportowych z siedzibą w Martorell, działający jako odrębna marka od 2018 roku. Należy on w całości do niemieckiego koncernu Volkswagen Group i łączy wyrazisty design z zelektryfikowanymi napędami. Poznaj historię jej wyodrębnienia, przegląd modeli i najbardziej zaskakujące fakty.
Jakie jest pochodzenie i historia marki Cupra?
Korzenie tego producenta sięgają roku 1985, kiedy to hiszpańska marka Seat utworzyła wyspecjalizowany dział Seat Sport. Jego celem było skoncentrowanie się na sporcie motorowym oraz na tworzeniu najszybszych wariantów osobowych modeli. Przez lata obecność w rajdach WRC i wyścigach samochodów turystycznych ukształtowała sportowy charakter, który stał się fundamentem dla późniejszej osobnej marki.
W 1996 roku po raz pierwszy nazwa Cupra pojawiła się na nadwoziu drogowego auta – była to Ibiza Cupra z silnikiem 2.0 16V i mocą 150 KM. Rozwinięciem określenia było Cup Racing, co jednoznacznie podkreślało wyczynowe aspiracje. Pojazd ten wyrósł bezpośrednio z sukcesów rajdówki klasy kit-car, która dzięki 250-konnej jednostce zapewniła kierowcom trzy tytuły mistrza świata w latach 1996-1998.
Kolejny etap wyznaczył model zaprezentowany w drugiej połowie 1999 roku. Sportowy wariant pierwszej generacji Leona, a później także jego następcy, ugruntował pozycję nazwy Cupra jako synonimu bezkompromisowych osiągów. Leon Cupra z 2000 roku otrzymał jednostkę 2.8 V6 o mocy 204 KM i napęd 4×4, co pozwalało mu przyspieszać od 0 do 100 km/h w 7,3 sekundy.
W 1996 roku nazwa Cupra po raz pierwszy trafiła na seryjne auto – była to Ibiza z silnikiem 2.0 16V i oznaczeniem Cup Racing.
Ibiza Cupra
Ibiza Cupra, która zadebiutowała w salonach jako efekt sportowych triumfów, była wówczas jednym z niewielu miejskich samochodów o tak zaawansowanych parametrach. Jej turbodoładowany silnik o pojemności dwóch litrów zapewniał przyspieszenie od 0 do 100 km/h w 8,2 sekundy. Dla wielu kierowców właśnie ten model stał się pierwszym kontaktem z filozofią budowania emocji za kierownicą, gdzie priorytetem nie była jedynie funkcjonalność, ale przede wszystkim czysta przyjemność z jazdy.
Leon Cupra
Leon szybko wyszedł poza ramy typowego kompaktu, szczególnie za sprawą wersji przygotowywanych do rywalizacji torowej. W ramach pucharu Seat Supercopa ścigano się zmodyfikowanymi Leonami Cupra, co dodatkowo napędzało sprzedaż cywilnych odpowiedników. Co ciekawe, w latach 2008-2009 to właśnie Leon z silnikiem Diesla zdobył dwa tytuły mistrzowskie w serii WTCC, stając się pierwszym autem z taką jednostką, które triumfowało w zawodach najwyższej rangi FIA.
Czym jest filozofia i wizja tej hiszpańskiej marki?
Od momentu oficjalnego rozdziału w styczniu 2018 roku, producent konsekwentnie unika bezpośredniej rywalizacji z markami premium i popularnymi. Zajął własną niszę opisywaną jako sub-premium, gdzie wyrafinowanie materiałów i zaawansowanie technologiczne idą w parze ze sportowym rodowodem. Każdy element, od faktury tworzyw po brzmienie układu wydechowego, ma budzić emocje i odróżniać się od stonowanych konkurentów.
Istotnym aspektem budowania tożsamości jest społeczność nazywana Cupra Tribe. Marka aktywnie angażuje swoich odbiorców poprzez nieszablonowe wydarzenia i współprace wykraczające daleko poza świat motoryzacji. Zamiast standardowych strategii marketingowych, stawia się tu na autentyczny styl życia, który łączy hiszpański temperament z nowoczesnym wzornictwem.
Nowo powstała marka zdefiniowała własną niszę sub-premium, unikając bezpośredniej rywalizacji z uznanymi producentami aut luksusowych.
Oferta handlowa również odbiega od schematów – na całym świecie, w tym w Polsce, funkcjonują butikowe salony Cupra City. Do 2026 roku otwarto już dziewięć takich obiektów w miastach takich jak Meksyk, Monachium, Mediolan, Lizbona, Rotterdam, Sydney, Berlin, Paryż czy Madryt, a kolejne są planowane w Manchesterze, Stambule i Wiedniu. Łącznie sieć sprzedaży obejmuje ponad 700 punktów na całym globie.
Gdzie powstają samochody Cupra i jakie centra napędzają rozwój?
Głównym sercem produkcyjnym jest fabryka w Martorell, która w 2023 roku obchodziła swoje 30-lecie. Zatrudnienie znalazło tu ponad 12 000 osób, a od 1993 roku z taśm zjechało ponad 12 milionów egzemplarzy 45 różnych modeli. Zakład zajmuje obszar odpowiadający powierzchni 400 boisk piłkarskich, a obecnie przechodzi transformację w ramach strategii Future: Fast Forward.
W ramach tej koncepcji zainwestowano 3 miliardy euro, by zelektryfikować i zdigitalizować procesy wytwórcze. Na dachach i parkingach zamontowano 53 000 paneli słonecznych, co czyni tę fabrykę jedną z największych wytwórni energii w przemyśle motoryzacyjnym. Eksperymentalnym rozwiązaniem są autonomiczne drony transportujące lekkie komponenty, co odciąża naziemne ciągi komunikacyjne i przyspiesza montaż.
Fabryka w Martorell
Proces powstawania auta rozpoczyna się od tłoczenia elementów karoserii na trzech liniach pras, gdzie części są automatycznie przenoszone między matrycami. W sąsiednich halach blacharskich ponad dwa tysiące robotów wykonuje niemal 100% zgrzewów punktowych – w niektórych miejscach stosuje się laserowe spawanie sterowane ultradźwiękami. Malowanie odbywa się w dwóch etapach: najpierw budowana jest warstwa antykorozyjna, a następnie roboty nakładają lakiery wykończeniowe, zanim karoseria trafi na linię montażu wewnętrznych elementów. Obecnie to właśnie tutaj z taśmy najczęściej zjeżdża Cupra Formentor i wszystkie warianty Leona.
Casa Seat i Cupra City
Równie istotnym miejscem na mapie jest Casa Seat, zlokalizowane w centrum Barcelony, w odległości 1,5 km od Sagrada Familia. Otwarte w czerwcu 2020 roku centrum kulturalne do końca 2022 roku odwiedziło ponad 350 tysięcy osób. Oferuje ono przestrzeń coworkingową, restaurację oraz regularne koncerty i wystawy, a wstęp pozostaje bezpłatny. To właśnie tam po raz pierwszy pokazano prototyp DarkRebel – wyrazisty, miejski model elektryczny.
Przy ulicy Rambla działa z kolei centrum oprogramowania Seat:CODE, które na czterech piętrach zatrudnia 150 specjalistów. Opracowuje się tu rozwiązania z zakresu łączności pojazdów z otoczeniem oraz platform do rezerwacji przedsprzedażowej. Ta cyfrowa transformacja stanowi kluczowy element przygotowań do ekspansji na rynek amerykański, planowanej przed końcem obecnej dekady.
Fabryka w Martorell wykorzystuje 53 000 paneli słonecznych i jest jedną z największych wytwórni energii w całej branży motoryzacyjnej.
Cupra Racing Factory
W tym samym kompleksie działa także Cupra Racing Factory, gdzie rocznie buduje się kilkaset wyczynowych egzemplarzy na bazie drogowych aut. Powstają tu benzynowe Leony Competicion i elektryczne e-Racery, a także wyścigowe warianty Audi A3. Za dopracowanie każdego egzemplarza odpowiada zespół pod kierownictwem Xaviera Serry, a pierwszą jazdę testową zawsze wykonuje fabryczny kierowca – Jordi Gene. Zdalne wsparcie techniczne dla klientów z prywatnych zespołów jest świadczone na bieżąco z tego właśnie miejsca.
Jakie modele tworzą obecną gamę Cupry?
Pierwszym samochodem zaprezentowanym pod nowym logo, na Geneva Motor Show w marcu 2018 roku, był kompaktowy crossover Ateca. Chociaż jego produkcję zakończono w 2026 roku, to właśnie on utorował drogę dla całej gamy. Stopniowo jego miejsce zajmuje zupełnie nowy SUV klasy średniej – Terramar.
Cupra Formentor
Formentor to bezsprzecznie wizytówka producenta i jednocześnie jego najlepiej sprzedający się pojazd. W 2022 roku odpowiadał za 64% całkowitej sprzedaży marki, która wyniosła wówczas 152 900 egzemplarzy. Zadebiutował jako pierwszy model opracowany całkowicie od podstaw, bez odpowiednika w ofercie Seata, a w 2024 roku przeszedł obszerną modernizację.
Odświeżona wersja otrzymała z tyłu podświetlane logo z efektem 3D w technologii OLED oraz nowy ekran systemu multimedialnego. Pod maską znajdziemy szeroką paletę jednostek – od benzynowych i wysokoprężnych po hybrydy plug-in i miękkie hybrydy. Topowy wariant VZ napędza 2-litrowy silnik turbo o mocy 333 KM, który przy wsparciu napędu 4×4 zapewnia przyspieszenie od 0 do 100 km/h w 4,8 sekundy.
Cupra Leon i Sportstourer
Leon czwartej generacji, odświeżony w tym samym roku co Formentor, stanowi swoisty klasyk w ofercie. Wyróżniają go reflektory Matrix LED z trójkątną sygnaturą oraz dostępność w dwóch wersjach nadwoziowych – hatchback i kombi. Kombi, czyli Sportstourer, w wariancie VZ 333 KM i z napędem 4×4, dorównuje Formentorowi przyspieszeniem rzędu 4,8 sekundy do setki.
Istotną propozycją jest też wersja hybrydowa plug-in, dostępna w wariantach o mocy 204 lub 272 KM. Po liftingu może ona przejechać w trybie bezemisyjnym ponad 100 km, dzięki akumulatorom o pojemności 25,8 kWh.
Cupra Born
Born to pierwszy seryjny, w pełni elektryczny samochód marki. Ma nieco ponad 4,3 metra długości, tylny napęd i kabinę o wyraźnie sportowym sznycie, z kubełkowymi fotelami i miedzianymi akcentami. Topowa konfiguracja o mocy 326 KM rozpędza się do 100 km/h w 5,6 sekundy.
Do wyboru są akumulatory o pojemności 59, 77 lub 79 kWh, co przekłada się na zasięg od 380 do niemal 600 kilometrów. O komfort dba m.in. wyświetlacz head-up z funkcją rozszerzonej rzeczywistości.
Cupra Born z akumulatorem 79 kWh może pokonać do 600 kilometrów, a doładowanie wersji Tavascan mocą 135 kW uzupełnia energię na 100 km w 7 minut.
Cupra Tavascan
Tavascan to SUV coupe z wyłącznie elektrycznym napędem, który nie ma bezpośredniego odpowiednika w gamie Seata. W zależności od wersji, kierowca ma do dyspozycji 286 lub 340 KM z napędem na cztery koła, co pozwala przyspieszyć od 0 do 100 km/h w 5,5 sekundy. Akumulator 77 kWh zapewnia do 568 kilometrów zasięgu, a ładowarka pokładowa przyjmuje moc do 135 kW – dołożenie energii na przejechanie 100 km zajmuje tylko 7 minut. Wnętrze wyróżnia spłaszczona u dołu kierownica, „wisząca” konsola środkowa oraz największy w gamie, 15-calowy ekran dotykowy.
Cupra Terramar i Ateca
Terramar to największy SUV producenta, który w 2024 roku dołączył do oferty. Oferuje dwie wersje hybryd plug-in o zasięgu elektrycznym do 120 kilometrów, a także jednostki benzynowe i miękkie hybrydy. Wariant z silnikiem 2.0 turbo o mocy 265 KM rozpędza się od 0 do 100 km/h w 5,9 sekundy. W tym modelu zadebiutował system Trained Parking, pozwalający na automatyczne parkowanie w zapamiętanym miejscu. Z kolei Ateca, która udanie wprowadziła markę na rynek, kończy swój rynkowy żywot. W najmocniejszym wydaniu, z jednostką 2.0 TSI 300 KM, przyspieszała do setki w 4,9 sekundy – wyniki te przywołują czasy jej flagowej obecności w segmencie.
W jakich dyscyplinach sportowych i stylu życia obecna jest Cupra?
Motorsport jest nieodłączną częścią DNA tej firmy. Obecnie samochody z tym logo rywalizują w elektrycznych seriach wyścigowych – począwszy od turystycznych mistrzostw FIA ETCR, przez off-roadowe Extreme E, aż po prestiżową Formułę E. Marka nie ogranicza się jednak tylko do czterech kółek – we współpracy ze stocznią De Antonio Yachts stworzono prototypy w pełni elektrycznego jachtu, na którego kadłubie również widnieje miedziane logo. Wspierane są też dyscypliny niszowe, takie jak padel (sport rakietowy), a wśród ambasadorów znajdują się piłkarze Barcelony – Ansu Fati i Marc ter Stegen.
Ambasadorowie i lifestyle
Działania wykraczają daleko poza tory wyścigowe. Dla miłośników designu powstały kolekcje lifestylowe tworzone z uznanymi partnerami: Trakatan produkuje skórzane torby, L.G.R. dostarcza oprawy przeciwsłoneczne, a Marset projektuje designerskie oświetlenie. W Polsce twarzą marki jest Szymon Godziek, jeden z najlepszych freeriderów na świecie. W ten sposób sportowa i miejska energia Barcelony przenika do rozmaitych sfer życia codziennego, budując wizerunek producenta, który nieustannie kwestionuje status quo.
FAQ – najczęściej zadawane pytania
Czym jest Cupra i kiedy stała się odrębną marką?
Cupra to hiszpańska marka sportowych aut z siedzibą w Martorell, wydzielona jako samodzielna marka w styczniu 2018 roku i należąca do Volkswagen Group.
Jakie są korzenie i początki nazwy Cupra?
Nazwa wywodzi się z działu Seat Sport założonego w 1985 roku, a po raz pierwszy trafiła na seryjne auto w 1996 roku w modelu Ibiza Cupra.
Gdzie powstają samochody Cupra i czym wyróżnia się fabryka w Martorell?
Główna produkcja odbywa się w Martorell, gdzie pracuje ponad 12 000 osób, a zakład wykorzystuje 53 000 paneli słonecznych i przechodzi transformację w ramach strategii Future: Fast Forward.
Co to jest Cupra Tribe i jak marka buduje swoją tożsamość?
Cupra Tribe to społeczność fanów, a marka kładzie nacisk na styl życia i autentyczne doświadczenia zamiast tradycyjnego marketingu, łącząc hiszpański temperament z nowoczesnym wzornictwem.
Który model jest najlepiej sprzedającym się autem Cupry i jakie ma osiągi?
Formentor jest najpopularniejszym modelem i w topowej wersji VZ ma 333 KM oraz przyspiesza od 0 do 100 km/h w 4,8 sekundy.
Jakie elektryczne modele oferuje Cupra i jaki mają zasięg?
Cupra oferuje pełne elektryki Born i Tavascan; Born ma akumulatory 59–79 kWh z zasięgiem 380–600 km, a Tavascan z baterią 77 kWh osiąga do 568 km.
W jakich dyscyplinach motorsportowych startuje Cupra?
Cupra rywalizuje w elektrycznych seriach wyścigowych takich jak FIA ETCR, Extreme E i Formuła E, a także rozwija projekty poza motoryzacją jak elektryczny jacht.
Jakie innowacje technologiczne wprowadzono w zakładach i centrach Cupry?
W Martorell stosuje się automatyzację z robotami i dronami, laserowe spawanie oraz duże instalacje fotowoltaiczne, a w Barcelonie działają centra jak Casa Seat i Seat:CODE wspierające rozwój cyfrowy.
